hastalıklar

Boyun fıtığı
Boyundaki  eklemlerde oluşan sinir sıkışması, kireçlenme gibi  rahatsızlıklarla birlikte, sinirlere ve damarlara  yapılan baskıya boyun fıtığı denir. Boyundaki bir diskin yırtılarak fıtıklaşması  söz konusudur.
Yaşlı kişilerde disklerde ve eklemlerde yaşa bağlı değişiklikler de sinirlere baskıya neden olabilir. Gençlerde ise sinir hasarının en önemli nedeni boyun fıtığıdır. Fıtıklaşan disk sinire baskı yaparak ağrı ortaya çıkarır. Belde olduğu gibi boyunda da fıtık olabilir. Omurları birbirinden ayıran diskler yarı eklem sayılır­lar. Disk ortasında jel kıvamında bir madde ve bunun çevreleyen yastıkçıklar­dan oluşur. Bu yastıkçıklardan daha dışta olanlar içtekilere göre serttirler. Yaşın ilerlemesi ve travmaya maruz kalma durumlarında bu yastıkçıklar yıpranmaya başlar. Dıştaki tabaka giderek incelir, ani yapılan ters bir hareket sonrasında yırtılır.
İçteki jel kıvamındaki madde bu yırtıklardan dışarı doğru kayarak, omurilikten çıkıp kola giderek o bölgelere hareket emri veren veya o bölgelerin duyusunu algılamayı sağlayan sinirlere baskı yapar. Böylece boyun, kol ağrısı ve o kolda uyuşma, karıncalanma, bazen de güçsüzlük hissedilir.

Boyun fıtığı belirtileri
Boyundaki sinir sıkışmasının başlıca belirtisi kola, boyna, göğse  veya omuzlara yayılan ağrıdır. Parmaklarda ve ellerde uyuşma ve karıncalanma ile kas güçsüzlüğü de görülebilir. Diğer belirtilerden biri de ellerde koordinasyon eşgüdüm kaybıdır.
Sinir seviyesinin hangi seviyede  yani hangi omur düzeyinde olduğuna bağlı olarak, ağrı ve güçsüzlük değişik bölgelerde hissedilir.

• C4 ve C5 omurları arasındaki sinir  C5 kökü sıkışırsa boyun kökünde omu­zlara ve üst kola yayılan ağrı oluşur. Biseps kasında güçsüzlük ve omuzda his kaybı görülür.
• C5 ve C6 omurları arasındaki sinir  C6 kökü sıkışırsa boyundan omuza ve kürek kemiğine doğru yayılan ve kolun dış tarafına doğru inen bir ağrı oluşur. Biseps kasında güçsüzlük, baş parmak ve işaret parmağında uyuşukluk hissedilir.
• C6 ve C7 omurları arasındaki sinir  C7 kökü sıkışırsa boyundan ve omuz­dan kolun yan yüzüne ve orta parmağa yayılan bir ağrı oluşur. Triseps kasında güçsüzlük, el sırtında ve orta parmakta uyuşma hissedilir.
• Hastalar ellerini başlarının üstüne koyduklarında ağrıda ve uyuşukluğun kay­bolduğunu belirtebilirler. Çünkü bu durumda omurlar arasındaki açıklık art­tığından sinir üzerindeki baskı azalır.

Boyun fıtığı tedavisi

Tedavi hem sinir kökü üzerindeki baskıyı azaltmaya hem de belirtileri hafiflet­meye yöneliktir.
Böyle durumlarda ilaç tedavisinin yanı sıra öncelikle istirahat, daha sonra fizik tedavi uygulanır. Fizik tedavi; boyun traksiyonu çekme, boyun hareketleri, egzersizler ve ağrıyı ortadan kaldırıcı diğer yöntemlerden oluşur. Fizik tedavi yeterli gelmediği zaman son zamanlarda gelişen tekniklerle bölgeye iğne  epidural steroid enjeksiyonu  veya kateter  epidural lizis adı verilen ince sondalarla girilerek ilaç verilmesi düşünülür. Yine son zamanlarda geliştirilen girişimsel yöntemlerden birisi nükleoplastidir. Doğrudan diskin içine elektrotla ulaşarak diskin ısıtılması ile içinin basıncı düşürülmeye çalışılır. Eğer sinir üzerindeki baskı çok şiddetliyse, kas güçsüzlüğü ileri boyuttaysa, fıtıklaşan disk kısmını çıkarmak ya da sinirin omurgayı terk ettiği boşluğu genişlet­mek üzere cerrahi tedavi uygulanabilir.
Hangi tedavi uygulanırsa uygulansın daha sonra hastanın düzenli olarak boyun egzersizlerini yapması ve boyun koruma prensiplerine uyması ağrının sık tekrarlamasını önleyebilir.

Kramp

Fiziki yönden insanları oldukça etkileyen, ani başlayan ve kişiye  acı veren, hareketlerini kısıtlayan kas kasılmasına  kramp denir. Aslında bir doku spazmıdır. Burada doku kasılır ve ani ve şiddetli ağrıya yol açar. Özellikle yaygın bir kramp çeşidi uyku sırasında baldır adalelerinde meydana gelir. Fakat fazla yüklenme, incinme, adale zorlanması gerilmesi veya uzun süre aynı pozisyonda kalmak adale kramplarına yol açabilir. Bunlar sıklıkla, sıcak havada oynanan spor karşılaşmalarında aşırı yorulan ve susuz kalan sporcularda görülür.

Kramp belirtileri

• Ani ve keskin adale ağrısı, çoğunlukla bacaklarda
• Cildin altında çarpılmış bir adale dokusu yumrusu görülmesi
• Belirli aktiviteler karakteristik olarak profesyonel kramplar denilen kramplara yol açar. Yazar krampı klasik örnektir, yazan elin başparmağı, işaret ve orta parmakları uzun süre sıkıcı kalem tutma sonucu kramp duygusu yaşar. Geçmişte saatçi ve terzi krampları çok görülürdü.

Kramp nedenleri

Hemen herkes şu veya bu zamanda adale krampı geçirir yine de çoğu kimseler için bunlar sadece ara sıra karşılaştıkları önemsiz bir rahatsızlık nedenidir. Fakat diğerleri için adale krampları, özellikle geceleri, rahatsız edici bir problemdir. Eğer uykunuzu bölen sık ve şiddetli kramplarınız varsa doktorunuza danışın.

Krampların belirgin bir tipi olan bacakta dolaşım bozukluğu nedeniyle zaman zaman topallayarak yürüme intermitent klodikasyon harekete bağlı olup baldırlara yeterli kan gitmemesine bağlıdır. Bacaklarda harekete bağlı krampların bir diğer çeşidi omurgada sinir sıkışması ile bağlantılıdır. Eğer hareket sonucu bacaklarda kramp olayı sürekli tekrarlanıyorsa doktorunuza gidin, Diüretik ”idrar söktürücü”  kullanımı ve aşırı terleme nedeniyle potasyum kaybı genellikle adale kramplarının nedeni olarak belirtilir fakat sık rastlanan bir neden değildir.

Kramp tedavisi

Kramp meydana geldiğinde etkilenen adaleyi germeye çalışın. Yumuşak bir tavırla düzeltin. Çünkü kasılan adaleyi germek genellikle derhal rahatlamayı sağlayacaktır. Etkilenen kasa kompres ve masaj yapmayı deneyin. Sıcak banyoya daldırmak veya sıcak kompres koymak da rahatlatabilir.

Soğuk kompres de adale spazmını azaltabilir veya gergin bir adaleyi gevşetebilir. Bazen, kramp giren adalelerin karşısındaki adaleleri istemli olarak kasmak ağrının şiddetini azaltabilir. örneğin, eğer bacağınıza kramp girdiyse ayağınızın ucunu dizinize doğru büküp ağrı azalana kadar orada tutun.

Kramptan korunma; Susuz kalmaktan sakının. Fiziki çalışmalardan önce ve sonra açılma egzersizleri yapın ve kaslarınızı haddinden fazla yormayın.