Rahim polipleri

Rahimde varislenme olarak bilinen rahim polipleri,  küçük ve çoğu zaman iyi huylu küçük tümoral olu?umlardır. Vücutta rahim a?z?, rahimin içi  endometrium, ses telleri ve barsaklar gibi pekçok de?i?ik bölgede görülebilir.
Endometrial polip rahimin içini dö?eyen zar tabakasından köken alır. Bu dokunun bazı bölümleri normalden fazla büyüyerek rahim boşluğuna doğru itildi?inde polip ortaya çıkar. ?tilmiş olan bu doku endometrium ile ba?lantısın? kaybetmez. Eğer bu ba?lant? çok ince ise buna sapl? polip adı verilir. Bazı durumlarda ise endometrium ile polip arasındaki ba?lant? daha geniş bir alana yayılır ve geniş tabanl? polipler ortaya çıkar. Sapl? polipler zaman içinde rahim ağzından dışarıya doğru sarkabilirler.

Rahim polipleri nedenleri
Polipe yol açan faktörlerin neler olduğu bilinmemektedir. Ancak polip varlığı ile birlikte genelde endometrial hiperplazi de birarada görüldüğünden fazla östrojen aktivitesinin bu duruma yol açabilece?i düşünülmektedir. Meme kanseri nedeni ile tamoksifen tedavisi alanlarda da endometrial poliplere sık rastlanır. Bazı çalışmalarda polipler ile genetik patolojilerin ilgili olabilece?i ileri sürülmektedir. Ancak daha çok yeni olan bu konu hakkında bir fikre varabilmek için detayl? çalışmalara gerek duyulmaktadır.
Endometrial polipler ile sigara kullanımı, doğum kontrol hapı kullanımı ve yapılan doğum say?sı arasında bir ilişki yoktur.

Rahim polipleri görülme sıkl???
Endometrial poliplerin görülme sıklığı konusunda net bir sayı vermek mümkün değildir ancak çok sık görüldüğü söylenebilir. Bazı çalışmalarda kadınların %50′sinde polip saptand??? ileri sürülmektedir.Genel kan? görülme sıklığının %10 civarında olduğudur.Öte yandan menopoz sonrası kanama sorunu ya?ayan kadınların yaklaşık %7′sinde altta yatan neden iyi huylu bir poliptir.
Har ya?taki kadınlarda görülebilmekle birlikte en sık 39-50 ya? grubunda rastlanır. Polipler genellikle rahimin tepe kısmında yerleşirler,   bazen birden fazla polip görülebilir.

Poliplerin türleri, ?ekil ve işlevsel özellikleri bakımından polipler gruplara ayrılır.

  • Hiperplastik polipler,  östrojene ba??mlıdırlar ve endometrial hiperplaziye benzer özellik gösterirler.
  • Fonksiyonel polipler,  etrafındaki endometriuma benzer salgı hücreleri içerirler.
  • Adenomimatöz polipler, bir miktar kas dokusu da içerirler.
  • Atrofik polipler, hiperplastik ya da fonskiyonel polipin zaman içinde özelliğini kaybederek büzü?mesi  atrofi sonucu oluşurlar
  • Pseudopolipler, yalanc? polipler. Genelde 1 santimetreden daha küçük yapılardır, adet siklusunun ikinci döneminde ortaya çıkıp adet kanaması ile birlikte kaybolurlar.

Bulgular

Poliplerin ço?u herhangi bir bulgu? vermez ve başka bir nedenle yapılan incelemeler sırasında ya da rahim ameliyatları sonrasında patolojik incelemede fark edilirler. En sık kar??la??lan yakınma kanama bozukluklarıdır. Adet kanamalarının fazla olması ya da iki adet kanaması arasında görülen lekelenme tarzında kanamalar polipin belirtisi olabilir. Benzer şekilde menopoz sonrası görülen kanamaların da altında yatan sebep endometrial polip olabilir. Bazı kadınlarda ise adet kanamasın? takip eden günlerde kahverengi bir akıntı ile kendini belli edebilir. Rahim ağzından dışarıya sarkan poliplerde ilişki sonrası kanama ya da a?rı da görülebilecek olan yakınmalar arasındadır. D??arıya sarkan polip varl???nda bunun rahim ağzından köken alan bir polip mi  servikal polip yoksa gerçek bir endometrial polip mi olduğu anla??lamayabilir.
Endometrial polip ile kısırlık ve tekrarlayan dü?ükler arasındaki ilişki tart??mal? olmakla birlikte genelde kısırl??a neden olduğu kabul edilmektedir. Eğer embriyo polip üzerine yerleşirse normal gelişimini sürdüremeyebilir. Polip dışında normal endometrial alana yerleştiğinde de rahim içinde yer kaplayan bu lezyon gebeli?in sağlıklı bir şekilde devamına engel olabilir. Yapılan bir çal??mada kısırlık sorunu ya?ayan çiftlerin yaklaşık %24′ünde endometrial polibe rastlandı?? bildirilmi?tir.

Poliplerin kanserle?me olasılığı son derece dü?üktür.

Rahim polipleri tanıs?
Endometrial poliplerin tanısında pekçok yöntem kullanılabilir.
Histerosalpingografi büyük poliplerin saptanmasında yardımcı olabilir ancak küçük polipler gözden kaçabilece?i için tan?da yeri çok fazla değildir.
Polip tanısı büyük oranda transvajinal ultrasonografi ile konur. Ancak yalanc? polipler ile kar??abilir. Rutin ultrason incelemesi yerine rahim iç boşluğunu daha iyi gösteren sulu ultrasonografi  sonohisterografi polip tanısında en etkili yöntemlerden birisidir. Rutin transvajinal ultrasonografinin polipleri saptamadaki duyarlıl??? %66 iken sonohisterografinin duyarlıl??? %100′dür.
Sonohisterografide endometrial polipin görünüşü.
Polip tanısında altın standart histeroskopidir. Direkt olarak gözle görülen polip aynı anda alınarak tedavisi de gerçekleştirilmiş olur.

Anormal vajinal kanamanın durdurulması için yapılan kürtaj sorası patolojik inceleme de konulan polip tanısı azımsanamayacak miktardadır.

Radyolojik incelemelerden bilgisayarl? tomografi ve manyetik rezonans ile de rahim içindeki polip gösterilebilir.

Rahim polipleri tedavisi
Poliplerin büyük kısm? herhangi bir yakınmaya neden olmaz. Ancak polip fark edildi?inde cerrahi olarak alınmalıdır.   Bu işleme polipektomi adı verilir.
Geçmi?te polip tedavisinde en sık başvurulan yöntem kürtajdır. Ancak kitle çok oynak olabildiğinden kürtaj sırasında alınamama olasılığı yüksektir. Bu nedenle modern jinekolojide polibin tedavisi histeroskopi ile alınmasıdır. ??em muayenehane şartlarında ağrısız bir şekilde yapılabilir. Ofis histeroskopi adı verilen bu giri?imi tolere edemeyen hastalarda ise genel anestezi altında operatif histeroskopi uygulanır. Operasyon son derece kısa olup hastanın hastanede yatması gerekmez ve 1-2 saat içinde normal ya?antısına dönebilir.